Bij inclusief werken, denken mensen vaak aan de 'ander’, de 'cliënt'. Maar dit gaat over de relatie. Dus ook over jou als zorgverlener.
Iedereen heeft een culturele identiteit. En iedereen ziet de wereld om zich heen door zijn eigen ogen. Vaak ben je gewend om met je eigen blik naar iets te kijken. Dat is heel normaal, iedereen doet dat.
Wat zie je hier?

Zie je een eend of zie je een haas?
Jezelf bevragen
Om goede zorg te leveren, is het belangrijk om jezelf te bevragen.
- Wat is mijn plek in de maatschappij?
- Wat heb ik meegekregen in mijn jeugd?
- Wat vind ik normaal en wat niet? Bijvoorbeeld:
- Vind je het normaal om achterom te lopen of bel je altijd bij de voordeur aan?
- Vind je het normaal om iemand in de ogen te kijken als je praat of doe je dat juist niet?
- Vind je het normaal om tegen je ouders 'je' of 'u' te zeggen?
Denk hier regelmatig over na. Dan weet je wat voor jou normaal is. Als je dit van jezelf weet, kun je ook beter begrijpen hoe anderen denken.
Je hoeft het niet met alles eens te zijn, maar sta open voor verschillen én overeenkomsten. Want door de afbeelding hierboven heb je misschien wel gezien dat er niet één manier is om naar dingen te kijken.
Verdieping
Een goede manier om jezelf beter te leren kennen, is door culturele bescheidenheid te oefenen. Hierbij onderzoek je de aannames die je over iemand hebt. Vraag je af of je aannames wel of niet helpen om iemand te begrijpen. Besef je dat jouw eigen culturele ideeën niet de enige waarheid zijn. Ze zijn niet beter dan die van een ander.
Dit nadenken over jezelf en anderen blijf je je hele leven doen. Want je blijft jezelf altijd ontwikkelen, net als de mensen om je heen.
Oefenen met culturele bescheidenheid
Kijk in de spiegel
Onderzoek de invloed van cultuur op je eigen leven en op jouw kijk op de wereld.
Stel jezelf deze vragen:
- Wat neem ik mee uit mijn eigen cultuur? Welke dingen ben ik gewend en vind ik belangrijk?
- Hoe beïnvloeden mijn culturele ideeën mijn werk?
- Hoe is mijn plek in de maatschappij anders of hetzelfde als die van mijn cliënt?
- Wanneer voel ik me ongemakkelijk? Wat heb ik nodig om hiermee om te gaan?
Oefen met je team
Bespreek samen voorbeelden waarbij je een cliënt goed of juist minder goed begreep. Gebruik hierbij de volgende vragen:
- Wat zie je? (alleen de feiten)
- Wat denk je hierbij? (jouw mening)
- Wat voel je? (wat doet dit met jou?)
- Wat doe je? (hoe reageer je?)
Bijvoorbeeld:
- Je steekt bij een kennismaking je hand uit, maar je krijgt geen hand terug (wat je ziet).
- Je denkt dat de cliënt je niet aardig vindt (wat je denkt).
- Dit vind je vervelend (wat je voelt).
- Hierdoor reageer je kortaf (wat je doet).
Kijk of jij en je team hetzelfde denken, of dat jullie dingen anders zien.
Bespreek de cultuur in je team
Iedere organisatie en zelfs elk team heeft een eigen cultuur. Wat is voor jullie normaal en logisch? Hoe is dit zo ontstaan? Is dit ook zo voor andere teams binnen jouw organisatie? Vraag eens aan een collega die er nog niet zo lang werkt welke onuitgesproken dingen opvielen in het team?
Meer hierover hoor je in deze Ted Talk over culturele bescheidenheid.