Bij de toeleiding van mensen met een Wlz-indicatie naar passende zorg hebben verschillende partijen een rol. Hieronder lees je per partij wat de belangrijkste verantwoordelijkheden zijn.
Betrokkenen en hun rollen
Wat betekent een Wlz-ggz-indicatie voor cliënten zelf:
- Zij hebben recht op passende Wlz-zorg. Wlz-zorg wordt thuis of in een instelling geleverd (zorg met verblijf). Afhankelijk van de situatie kan de cliënt zelf een leveringsvorm kiezen.
- Een Wlz-indicatie geeft geen recht op een zelfstandige woning, wel op verblijf in een instelling.
- Cliënten kiezen, waar mogelijk, een voorkeursaanbieder en denken mee over hun zorgplan.
- Cliënten kunnen vrijwillige zorg weigeren. Onvrijwillige zorg is alleen mogelijk als aan de wettelijke voorwaarden van de Wvggz of WZD is voldaan.
- Kunnen zich bij (dreigende) dakloosheid melden bij de gemeente voor tijdelijke opvang en ondersteuning. De maatschappelijke opvang is echter niet ingericht voor het bieden van passende Wlz-zorg.
De Wlz-zorgaanbieder biedt passende Wlz-zorg en ondersteuning aan mensen met een Wlz-indicatie. Verschillende typen organisaties leveren Wlz-zorg, waaronder organisaties die ook maatschappelijke opvang bieden.
De Wlz-zorgaanbieder speelt een belangrijke rol bij het voorkomen van (dreigende) dakloosheid en het organiseren van passende vervolgzorg.
De rol van de dossierhouder
De dossierhouder is de Wlz-zorgaanbieder die door het zorgkantoor is aangewezen om de zorg te organiseren.
De dossierhouder coördineert de zorg en bewaakt de continuïteit. Hierbij werkt deze aanbieder samen met het zorgkantoor en andere betrokken partijen.
Aandachtspunten:
- Als de dossierhouder zelf geen passende zorg kan leveren, blijft deze organisatie wel verantwoordelijk totdat de zorg zorgvuldig is overgedragen.
- Als de cliënt zorg weigert, spant de dossierhouder zich samen met betrokken partijen in om toch passende zorg te organiseren. Zo nodig met bemoeizorg of outreachende zorg.
Het zorgkantoor:
- Heeft vanuit de Wlz een zorgplicht (Handvatten duiding zorgplicht, NZa).
- Maakt afspraken met zorgaanbieders over passende Wlz-zorg.
- Ondersteunt bij het vinden van een passende woon- en zorgplek.
- Zoekt bij zorgweigering samen met betrokken partijen naar passende oplossingen binnen de wettelijke mogelijkheden.
Partijen kunnen een cliënt niet dwingen Wlz-zorg af te nemen. Een Wlz-indicatie geeft recht op zorg, geen plicht.
De gemeente:
- Is verantwoordelijk voor maatschappelijke opvang vanuit de Wmo 2015.
- Kan toegang tot de maatschappelijke opvang (MO) weigeren als iemand een Wlz-indicatie heeft.
- Kan tijdelijk bemoeizorg en maatschappelijke opvang inzetten wanneer iemand, ondanks een Wlz-indicatie, geen Wlz-zorg ontvangt. De verantwoordelijkheid voor het organiseren van passende Wlz-zorg blijft bij de betrokken Wlz-partijen.
De maatschappelijke opvang:
- Biedt in opdracht van de gemeente tijdelijke opvang en ondersteuning aan mensen die dakloos zijn of dreigen te worden.
- Biedt in principe geen langdurige Wlz-zorg.
De onafhankelijk cliëntondersteuner:
- Ondersteunt de cliënt of vertegenwoordiger bij het zoeken naar passende zorg en bij het maken van keuzes gedurende het proces.
- Kan praktische ondersteuning bieden bij de aanmelding en de cliënt informeren over de benodigde informatie en de waarde van een voorkeursaanbieder.
- Denkt vanuit het perspectief van de cliënt mee bij complexe casuïstiek, bijvoorbeeld over oplossingen, maatwerk en bemiddeling tussen partijen.
- Kan aansluiten bij gesprekken en bijeenkomsten, zoals een Whole System in the Room-bijeenkomst, als dit in het belang van de cliënt is of op verzoek van de Wlz-zorgaanbieder of het zorgkantoor.