Autisme heeft onder meer te maken het verwerken van informatie, met communicatie en het omgaan met veranderingen. Autisme kan zich op verschillende manieren uiten. Er zijn veel verschillen tussen kinderen met autisme.
Over autisme
Autisme is een verzamelnaam voor een aantal eigenschappen en gedragskenmerken. Er kunnen meer oorzaken zijn die leiden tot dat gedrag. Er zijn dan ook veel verschillen tussen mensen met autisme onderling. En er zijn veel verschillen de aanpak bij hulpverlening aan kinderen met autisme.
Autisme als psychiatrische classificatie
In de psychiatrie is autisme een verzamelnaam voor gedragskenmerken. Daarbij wordt onder meer gekeken hoe iemand communiceert, omgaat met andere mensen en omgaat met veranderingen. Ook wordt gekeken naar prikkelgevoeligheid.
De officiële diagnose Autisme Spectrum Stoornis (ASS) wordt gesteld op basis van deze kenmerken. Een psychiater of GZ-psycholoog kijkt daarvoor of de kenmerken van een kind passen in de classificatie ASS.
Andere benaderingen van autisme
Er zijn ook andere verklaringen voor de eigenschappen en het gedrag bij kinderen met autisme. Autistisch gedrag is dan bijvoorbeeld een uiting van:
- Een sociaal-emotioneel langzamere ontwikkeling dan bij leeftijdsgenoten.
- Een andere manier van informatieverwerking dan bij leeftijdsgenoten. Dat gaat bijvoorbeeld over hoe de hersenen details verwerken tot een integraal beeld.
- Een aangeboren kwetsbaarheid in zelfregulatie en betekenisgeving.
- Een atypische volgorde van ontwikkelen: eerst cognitief (denken en leren), en daarna sociaal-emotioneel.
Deze visies bestaan naast elkaar. Mensen met autisme herkennen zich vaak wel in één of meer van deze verklaringen.
Autisme bij meisjes
Autisme uit zich bij meisjes vaak anders dan bij jongens, en wordt daardoor minder vaak herkend. Zie hiervoor:
- Factsheet over de herkenning van autisme bij meisjes van 0-6 jaar.
- Artikel over diagnostiek bij meisjes met een subtiele uitingsvorm van autisme.
Autisme en intelligentie
Bij kinderen met autisme die niet praten en - voor de omgeving - onbegrijpelijk gedrag vertonen, wordt vaak gedacht aan een verstandelijke beperking. Zeker als het kind laag scoort op een IQ-test of zich niet laat testen.
Autisme en eetproblemen
Autisme bij meisjes gaat opmerkelijk vaak samen met eetproblemen. Dit kan samenhangen met een gevoeligheid voor prikkels, zoals de smaak en structuur van eten. Soms voelen zij signalen van verzadiging, honger en dorst minder goed aan. Ook moeite met veranderingen kan leiden tot starre eetpatronen. De eetproblemen kunnen zich ontwikkelen tot een eetstoornis, zoals anorexia nervosa.
De gangbare behandeling sluit vaak niet aan bij meisjes en jonge vrouwen met autisme. Het is belangrijk om rekening te houden met verhoogde gevoeligheid en om goed aan te sluiten op de manier van communiceren.
Meer informatie vindt u op:
- Factsheet Autisme, eetproblemen en eetstoornissen (NIPA)
- Relatie tussen autisme en een eetstoornis (belangenvereniging Balans)
- Autisme en eetproblemen (belangenvereniging NVA)
Autisme en migratie-achtergrond
Autisme lijkt in alle culturen even veel voor te komen. Toch wordt autisme niet altijd herkend of onderkend in andere culturen. Mogelijk omdat vaak wordt gedacht dat autisme altijd samengaat met een verstandelijke beperking.
Meer informatie over autisme en een migratie-achtergrond vindt u bij de Nederlandse Vereniging Autisme.
Omgaan met autisme
Psycho-educatie
U kunt als ouder psycho-educatie volgen over autisme. U krijgt uitleg over autisme en over de gevolgen in het dagelijks leven. Voor uw kind zelf en eventuele broers en zussen is er ook speciale voorlichting. Veel GGZ-instellingen bieden psycho-educatie aan.
Vind een GGZ-instelling in uw regio op Zorgkaartnederland.nl.
Oudergroepen
Zoekt u contact met andere ouders van een kind met autisme?
- Lotgenotencontact via de Nederlandse Vereniging voor Autisme.
- Overzicht van mogelijkheden voor lotgenotencontact via de Wegwijzer-autisme
Advies over het omgaan met autisme in uw gezin
Lees meer over omgaan met autisme in een gezin:
- Hoe een gezin kan omgaan met autisme op Balansdigitaal.nl.
Hulpverlening bij autisme
Het kan lastig zijn om een kind met autisme te begrijpen en goed te ondersteunen in zijn of haar ontwikkeling. Dan kan hulp nodig zijn.
Het maakt veel uit of de hulpverlener autisme ziet als een psychiatrische stoornis, een stoornis in de informatieverwerking of als een vorm van ontwikkeling. U kunt met de hulpverlener bespreken hoe hij of zij autisme ziet.
Hoe kunt u hulp inschakelen?
Het jeugdteam of sociale wijkteam van uw gemeente kan u helpen. Voor psychische behandeling en/of medicijnen kunt u terecht bij de huisarts of jeugdpsychiater.
- Lees meer op de pagina Jeugdhulp regelen.
- Wie kan helpen als het niet lukt om hulp te organiseren
Zorgaanbod
Een overzicht van opvoedmethoden en therapieën die worden ingezet bij autisme vindt u op de Keuzehulp Opvoeding en zorg van Vanuit autisme bekeken.