U heeft hulp of zorg nodig. Of u wilt zorg voor een naaste regelen. Dit stappenplan helpt u op weg.
Het stappenplan gaat over langdurige hulp en zorg. Zoals thuiszorg, begeleiding of dagbesteding. Of hulpmiddelen en aanpassingen. 'Langdurig' is: 3 maanden of meer. Het stappenplan gaat niet over medische zorg.
Verschillende soorten zorg
Er zijn 3 soorten langdurige hulp en zorg:
- Zelfstandig blijven wonen en meedoen in de samenleving. Dit heet maatschappelijke ondersteuning of Wmo-ondersteuning.
- Verpleging en verzorging thuis vanuit de wijkverpleging.
- Intensieve zorg: blijvend 24 uur per dag zorg of toezicht. In een zorginstelling of thuis. Dit heet Wlz-zorg.
De stappen hieronder gelden voor al deze soorten zorg. Per soort zorg zijn er andere regels. En andere organisaties die de zorg regelen en betalen. Dit staat per stap uitgelegd.
De vraag duidelijk krijgen
Om hulp of zorg aan te vragen, moet duidelijk zijn wat u precies nodig heeft. En wat uw situatie is. Dit bepaalt bij welk loket u moet zijn om de zorg te regelen.
Wilt u hier hulp bij? Dan kunt u terecht bij:
- Een onafhankelijk cliëntondersteuner.
- Uw huisarts.
- Bij (beginnende) dementie: een casemanager dementie.
Nagaan wat u zelf kunt oplossen
Sommige problemen kunt u misschien zelf oplossen. Voorbeelden zijn:
- Een cursus of training volgen om te leren koken of het huishouden doen.
- Een hulpmiddel gebruiken.
- Uw leefstijl veranderen.
- Contact met iemand die hetzelfde meemaakt, bijvoorbeeld via een patiëntenorganisatie.
Als dit niet voldoende is, kunt u professionele zorg aanvragen (stap 2).
Aanvraag
Als uw hulpvraag duidelijk is, kunt u hulp of zorg aanvragen. Een deskundige bepaalt dan of u professionele zorg of voorzieningen krijgt. Dit wordt vaak indicatiestelling genoemd.
Waar
Voor hulp en zorg zijn verschillende loketten. Waar kunt u terecht?
- U woont thuis en wilt mee blijven doen in de samenleving. Of u heeft aanpassingen in huis nodig. U kunt bij uw gemeente terecht voor Wmo-ondersteuning.
- U woont thuis en u heeft verpleging en verzorging nodig. U kunt wijkverpleging aanvragen bij een wijkverpleegkundige (zorgverzekering).
- U heeft blijvend (intensieve) zorg nodig. U kunt niet altijd goed om hulp vragen als dat nodig is. Daarom moet er altijd iemand de buurt zijn. Dan kunt u bij het CIZ een aanvraag doen voor zorg vanuit de Wet langdurige zorg.
Meer informatie hierover vindt u in Hulp thuis: wanneer welke wet?
Beslissing
De instantie besluit of u zorg krijgt en zo ja, welke. U krijgt die beslissing op papier.
- Bij de gemeente heet dit een beschikking.
- Bij wijkverpleging heet dit een indicatie.
- Bij Wlz-zorg (CIZ) heet dit ook een indicatie.
Bezwaar maken tegen de beslissing
Misschien bent u het niet eens met de beslissing. Dan kunt u bezwaar maken.
Zorg in natura of pgb
Zorg of ondersteuning kan op twee manieren geleverd worden:
- Zorg in natura (ZIN): een zorgaanbieder regelt alles voor u. De aanbieder heeft een contract met uw gemeente, zorgverzekeraar of zorgkantoor.
- Persoonsgebonden budget (pgb): u krijgt een geldbedrag ter beschikking om zelf zorg in te kopen.
Dit wordt ook wel de 'leveringsvorm' genoemd.
Voorwaarden voor pgb
In de verschillende zorgwetten staat dat u kunt kiezen voor een pgb, als u aan de voorwaarden voldoet. Die voorwaarden verschillen per wet. Gemeenten kunnen daarnaast nog eigen voorwaarden stellen. Zie voor meer informatie:
Een zorgverlener of zorgaanbieder vinden
- Met een persoonsgebonden budget kiest u zelf uw hulpverleners. Er zijn wel enkele regels. Uw gemeente, zorgverzekeraar of zorgkantoor geeft hierover informatie.
- Bij zorg in natura kiest u uit zorgaanbieders waar het zorgkantoor, de gemeente of de zorgverzekeraar een contract mee heeft.
Tekorten en wachtlijsten
Het kan moeilijk zijn om snel zorg te vinden. Voor sommige soorten zorg zijn de wachtlijsten lang. Een cliëntondersteuner kan helpen een zorgaanbieder te vinden.
Bij zorg in natura kan de gemeente, zorgverzekeraar of het zorgkantoor ook helpen een aanbieder te vinden. Dat geldt niet als u een pgb kiest.
Ervaringen met zorgaanbieders
Op Zorgkaartnederland.nl kunt u zorgaanbieders opzoeken en zien hoe ze gewaardeerd worden.
Als u al een zorgaanbieder heeft
Het kan zijn dat u al zorg krijgt. Uw zorgaanbieder heeft u dan misschien geholpen om uw hulpvraag duidelijk te krijgen en met de aanvraag.
Als u tevreden bent over uw zorgaanbieder kunt u daar meestal blijven. Maar soms kan dat niet. Bijvoorbeeld als u van Wmo-ondersteuning of wijkverpleging over gaat naar Wlz-zorg. Dan kunt u kiezen uit aanbieders die een contract hebben met uw zorgkantoor. Dit zijn soms andere aanbieders dan u gewend was. U kunt dan met uw zorgkantoor overleggen wat er mogelijk is.
Zorgplan
Samen met de zorgverlener bepaalt u hoe de zorg precies ingevuld wordt. Meestal wordt hiervoor een zorgplan gemaakt.
Bekijk ook
Een groot deel van de kosten voor zorg en ondersteuning wordt betaald. Door de gemeente, de zorgverzekeraar of het zorgkantoor.
Bij de meeste vormen van zorg betaalt u zelf een deel. Dit heet de eigen bijdrage. U krijgt hiervoor een rekening van het CAK of van de zorgverzekeraar.
Met de Rekenhulp eigen bijdrage van het CAK kunt u zien hoe hoog uw eigen bijdragen ongeveer zal zijn.
Veranderde zorgvraag
Uw zorgvraag kan veranderen. U heeft bijvoorbeeld meer zorg nodig. Of andere zorg. Bespreek een nieuwe situatie en andere wensen die u heeft met uw zorgverlener(s). Zo nodig wordt een nieuw zorgplan gemaakt.
Zie ook:
- Extra zorg thuis nodig - als u al hulp van de gemeente en/of thuiszorg krijgt.
- Extra budget en maatwerk in de Wlz - als u al zorg vanuit de Wlz krijgt (thuis of in een instelling).
Niet tevreden over de zorg
Het kan zijn dat u niet tevreden bent over de zorg. Ga daarover dan eerst het gesprek aan met de zorgverlener. Als u er niet uitkomt, kunt u een klacht indienen.