Hulp thuis: Wmo, Zvw of Wlz?

Woont u zelfstandig of bij uw familie, en heeft u langdurig zorg of hulp nodig? Deze zorg is geregeld in verschillende zorgwetten. Wat betekent dat voor u?

Hoe is het geregeld?

In de wetgeving zijn er drie soorten langdurige zorg en ondersteuning voor mensen die thuis wonen:

  • Maatschappelijke ondersteuning: hulp om zelfstandig te wonen en mee te doen in de samenleving. Dit is geregeld in de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo).
  • Verpleging en verzorging thuis: wijkverpleging. Dit is geregeld in de Zorgverzekeringswet (Zvw).
  • Langdurige (intensieve) zorg, in een instelling of thuis (als dat verantwoord is). Dit is geregeld in de Wet langdurige zorg (Wlz).

Ieder soort zorg heeft eigen wetgeving en een eigen loket waar u terecht kunt. 

Kunt u zelf kiezen vanuit welke wet u zorg krijgt?

Nee, dat kan niet. De aard van uw zorgbehoefte bepaalt vanuit welke wet u zorg krijgt.

  • De gemeente is verantwoordelijk voor maatschappelijke ondersteuning, woningaanpassingen en sommige hulpmiddelen.
  • De zorgverzekeraar is verantwoordelijk voor wijkverpleging (verpleging en verzorging thuis) en voor sommige hulpmiddelen.
  • Heeft u blijvend (dus levenslang) 24 uur per dag zorg of toezicht nodig? Dan voldoet u misschien aan de voorwaarden van de Wlz. In dat geval is het zorgkantoor verantwoordelijk voor uw zorg.

Voorwaarden voor Wlz-zorg

  • U heeft zorg nodig vanwege een lichamelijke ziekte of beperking, een psychogeriatrische beperking (zoals dementie), een verstandelijke beperking, een zintuiglijke beperking of een psychische aandoening, en
  • Het is duidelijk dat u blijvend (= levenslang) zorg nodig heeft, en
  • U heeft permanent toezicht of 24 uur per dag zorg in de nabijheid nodig om ernstig nadeel voor uzelf of anderen te voorkomen.

Meer informatie vindt u op de pagina Zorg vanuit de Wet langdurige zorg.

Zorg uit verschillende wetten tegelijk? Meestal niet

Heeft u recht op zorg thuis vanuit de Wlz? Dan kan uw zorgverzekeraar u geen wijkverpleging leveren. En uw gemeente verstrekt dan meestal geen Wmo-voorzieningen.

U kunt wel een beroep doen op algemene voorzieningen via de gemeente, zoals maaltijden via Tafeltje-dekje. Ook  woningaanpassingen en sociaal vervoer blijven de verantwoordelijkheid van uw gemeente.

Verwijst uw gemeente of zorgverzekeraar u naar de Wlz?

Misschien vraagt uw gemeente of zorgverzekeraar of u een indicatie voor Wlz-zorg wilt aanvragen bij het CIZ. Op de pagina Verwijst uw gemeente/zorgverzekeraar u naar het CIZ? vindt u meer informatie hierover.

Zorgsoorten uit de verschillende wetten lijken soms op elkaar

Zorg vanuit de Wlz heeft vaak dezelfde naam als hulp en zorg vanuit de Wmo/Zvw. Bijvoorbeeld verpleging, verzorging, begeleiding, dagbesteding, logeren of hulp bij het huishouden. De invulling van de zorg kan wel verschillen. Zie hiervoor: Verschillen in de zorg uit de Wmo, Zvw of Wlz.

Zorgsoorten die uit verschillende wetten geleverd kunnen worden

Sommige soorten zorg en ondersteuning kunnen uit verschillende wetten geleverd worden. Dan is niet altijd meteen duidelijk waar u moet zijn. Per zorgsoort wordt uitgelegd wanneer het onder welke wet valt:

Intensieve zorg valt niet altijd onder de Wlz

Zorg vanuit de Wlz is intensieve zorg. Maar niet iedereen die intensieve zorg nodig heeft, krijgt een indicatie voor de Wlz. Soms komt intensieve zorg vanuit de Wmo of vanuit de Zvw.

Bijvoorbeeld als u:

  • zelf goed kunt beoordelen wanneer u hulp moet oproepen, en
  • lichamelijk in staat bent die hulp op te roepen, en
  • er niet direct een gevaarlijke situatie ontstaat als u op de hulp moet wachten.

U kunt dan terecht bij uw gemeente en/of zorgverzekeraar voor uw ondersteuning en zorg.

Extra zorg nodig

Krijgt u al zorg en ondersteuning thuis maar is het niet voldoende? Lees dan Extra zorg thuis nodig.